Niezawinione cierpienie. “Księga Hioba” – szkic interpretacji.

KSIĘGA HIOBA to jedna z ksiąg dydaktycznych (mądrościowych) STAREGO TESTAMENTU. Składa się ze wstępu i zakończenia (pisanych prozą) oraz poematu obejmującego przemowy Hioba (tzw. lamentacje), jego przyjaciół i Boga.

(obowiązuje znajomość tekstu)

“Niech przepadnie dzień mego urodzenia
i noc, gdy powiedziano: >>Poczęty mężczyzna<<." - przeklęcie dnia swoich urodzin i nocy, w której został poczęty

“Dlaczego nie umarłem po wyjściu z łona,
nie wyszedłem z wnętrzności, by skonać? [...]
Nie żyłbym jak płód poroniony,
jak dziecię, co świata nie znało.” – zazdrości losu poronionemu płodowi, żałuje, że nie umarł w łonie matki lub zaraz po urodzeniu

“Chcę spytać. Racz odpowiedzieć!
Dotąd Cię znałem ze słyszenia,
obecnie ujrzałem Cię wzrokiem,
stąd odwołuję, co powiedziałem,
kajam się w prochu i popiele” – zrozumiał, że cierpienie jest wartością, ale wartością trudną do zrozumienia, pozornie wymierzoną przeciwko człowiekowi

Cierpienie ludzkie, cierpienie nieoczekiwane, cierpienie, które mówi Bogu “dlaczego”? – to KSIĘGA HIOBA.
(Jan Paweł II [19])

HIOBOWA WIEŚĆ – w sensie przenośnym: zła, przerażająca, tragiczna wiadomość.
POCIESZYCIEL HIOBA – w sensie przenośnym: osoba, która pocieszając w nieszczęściu próbuje przekonać, że wynikło ono z naszej winy, czym potęguje jeszcze bardziej rozpacz i zgryzotę.

K O N T E K S T Y

“Hiob i młodzieniec” ANNA KAMIEŃSKA (liryka bezpośrednia, zwrot do adresata)

Hiobie przyszedłem się uczyć od ciebie
ufny jak chłopię z tabliczką
i pocałunkiem matki na policzku
Otwórz usta
i ucz mnie
jak znosić ból śmierć samotność
stratę przyjaciół obelżywe słowa
a nade wszystko starość

Kiedy zasypiam
czy potrafię umrzeć jak inni [...]

Powiedz mi czym jest choroba
czym jest obrzydliwość własnego ciała
czym jest ja które cuchnie

Czy gdy cierpiałeś duch twój był czysty
i ulatywałw rzeźwy oddech lasów

Naucz mnie Hiobie żyć
ucz mnie upływu czasu
bo wszystko w nas jemu zaprzecza
jak kłoda położona w poprzek rzeki

Hiobie ucz mnie cierpliwości
ucz mnie posłuszeństwa
którym sie brzydzę [...]

1974

“stratę przyjaciół obelżywe słowa
a nade wszystko starość” – umiejętność znoszenia starości, chorób

“czy potrafię umrzeć jak inni” – umiejętność znoszenia śmierci

“Powiedz mi czym jest choroba
czym jest obrzydliwość własnego ciała
czym jest ja które cuchnie” – umiejętność znoszenia cierpienia

“ucz mnie upływu czasu” – umiejętność znoszenia upływu czasu

“Hiobie ucz mnie cierpliwości
ucz mnie posłuszeństwa
którym sie brzydzę” – Hiob jako wzorcowa postawa wobec cierpienia, z której powinniśmy brać przykład, ale który jest nam bardzo trudno przyswoić

ŚRODKI STYLISTYCZNE:
- apostrofa – “Powiedz mi”, “Naucz mnie”.

Jesteś tu: Antyk i Biblia